Tablice pamięci przy „za torami” - Trzebinia przypomina o niemieckim obozie pracy z 1942-1943

Podczas uroczystości w Trzebini odsłonięto tablice upamiętniające miejsce, gdzie w latach II wojny światowej działał niemiecki obóz pracy dla Żydów. Na ziemi, którą dawniej nazywano przez mieszkańców „za torami”, usłyszano świadectwa, pieśni i modlitwę — to próbka lokalnej pamięci, która powraca do przestrzeni miasta.

• Projekt „Prosili, żeby o nich nie zapomnieć” łączy badania z działaniami artystycznymi
• Trzebinia - miejsce, gdzie pamięć zyskuje widoczny znak

Projekt „Prosili, żeby o nich nie zapomnieć” łączy badania z działaniami artystycznymi

Ujawnienie informacji o obozie, funkcjonującym w latach 1942-1943, to efekt inicjatywy, która chce nie tylko przypomnieć o ofiarach, lecz także zebrać wiedzę i włączyć mieszkańców w tworzenie pamięci zbiorowej. W ramach projektu zainstalowano tablicę informacyjną na terenie byłego obozu, a plan działań obejmuje badania historyczne, upowszechnianie informacji oraz działania artystyczne — warsztaty i wystawę fotograficzną.

“Prosili, żeby o nich nie zapomnieć”

• Lucyna Piskorz (zd. Potocka)

Pierwsze opisy tego miejsca ukazały się dopiero w książce Trzebińskie historie (2008) autorstwa Andrzeja Kostki i Jolanty Piskorz, którzy określili obóz jako “zapomnianym”. Finansowanie projektu zapewnił Narodowy Instytut Wolności - Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach Programu MOC MAŁYCH SPOŁECZNOŚCI.

Trzebinia - miejsce, gdzie pamięć zyskuje widoczny znak

Wtorkowa uroczystość zgromadziła wielu mieszkańców zainteresowanych historią tej przestrzeni. Przy odsłonięciu tablic wysłuchano relacji ocalałych, rozbrzmiały pieśni, odbyła się modlitwa ekumeniczna przy dźwiękach szofaru, a jednym z poruszających momentów było przemówienie potomkini jednego ze strażników obozu. Imponowała skala emocji — od osobistych świadectw po ciszę skupienia przy nowej tablicy.

Kulminacją projektu będzie wernisaż fotograficzny — zaplanowany na 28 listopada w Dworku Zieleniewskich w Trzebini, gdzie zaprezentowane zostaną efekty warsztatów i dokumentacja prac badawczych. Organizatorzy liczą, że wystawa pomoże utrwalić wiedzę i będzie punktem wyjścia do dalszych inicjatyw edukacyjnych.

Mieszkańcy zyskują teraz wyraźny punkt odniesienia w terenie — oznaczony fragment miasta, który porusza i uczy. Tablica i towarzyszące jej działania mogą trafić do szkół oraz lokalnych inicjatyw edukacyjnych, służąc jako element lekcji o historii regionu i pamięci. Dla tych, którzy chcą poznać kontekst miejsca, wernisaż i planowane badania będą naturalnym źródłem wiedzy oraz impulsem do organizacji spacerów historycznych i zajęć dla młodzieży.

na podstawie: Urząd Miasta Trzebinia.