Rowy melioracyjne nie czekają na urzędników. Odpowiedzialność leży po stronie właścicieli

Gdy woda znika z pól zbyt szybko, a latem gleba zaczyna twardnieć od suszy, znaczenie rowów melioracyjnych widać jak na dłoni. Wody Polskie przypominają, że ich utrzymanie nie jest zadaniem „kogoś z urzędu”, lecz przede wszystkim właścicieli gruntów, których te urządzenia dotyczą. Jeśli na danym obszarze działa spółka wodna albo związek spółek wodnych, to właśnie ta struktura przejmuje obowiązki związane z konserwacją. Stawką jest nie tylko drożność rowów, ale też zatrzymanie wilgoci w ziemi i mniejsze ryzyko suszy.

• Kto odpowiada za meliorację i kiedy ciężar przechodzi na spółkę wodną
• Zatrzymanie wody ma znaczenie większe niż samo porządkowanie rowów

Kto odpowiada za meliorację i kiedy ciężar przechodzi na spółkę wodną

W komunikacie Wód Polskich podkreślono jasno: urządzenia melioracji wodnych należy utrzymywać tam, gdzie służą właścicielom działek. To właśnie oni odpowiadają za stan rowów, przepustów i innych elementów, które mają porządkować obieg wody na terenie rolnym czy przy większych kompleksach gruntów.

Jeżeli jednak urządzenia zostały objęte działalnością spółki wodnej działającej na terenie gminy albo związku spółek wodnych, obowiązki związane z ich utrzymaniem przechodzą na tę organizację. To ważne rozróżnienie, bo w terenie często chodzi o zwykły spór o to, kto ma zlecić czyszczenie, usunąć zalegający materiał albo dopilnować konserwacji. W tym przypadku odpowiedź zależy od tego, kto faktycznie zarządza danym systemem.

Zatrzymanie wody ma znaczenie większe niż samo porządkowanie rowów

Wody Polskie zwracają uwagę, że przy takich pracach nie można pomijać aktualnej sytuacji hydrologicznej i pogodowej. Nie każdy rów trzeba od razu maksymalnie udrażniać. Czasem większą korzyść daje spowolnienie odpływu wód, bo to pozwala utrzymać wyższą wilgotność gleby na terenach przyległych.

To z kolei przekłada się na poziom wód gruntowych, a dalej na odporność gruntów na dłuższe okresy bez opadów. Dla rolników oznacza to mniej nerwową walkę z przesuszeniem upraw, a dla całego obszaru lepsze warunki do ograniczania skutków coraz częstszych susz. Konserwacja musi przy tym przebiegać zgodnie z przepisami ochrony środowiska i przyrody, bo melioracja nie może szkodzić temu, co ma porządkować.

Wody Polskie przygotowały również poradniki i materiały edukacyjne dotyczące prawidłowego utrzymania urządzeń melioracyjnych oraz działań wspierających retencję na terenach rolniczych.

na podstawie: UM Trzebinia.